Ceviz Yetiştirme Tekniği İle İlgili Öneriler


Türkiye'de ceviz yetiştiriciliğinde en önemli sorun, mevcut ceviz çeşit ve tiplerinin bölgelere önerilmesinde yapılan yanlışlıklardır. Popüler bir meyve olan cevizin her yere dikilmek arzusu bu problemi daha da artırmaktadır. Çoğu zaman resmi kuruluşlar tarafından İl Özel İdareleri, Kaymakamlıklarının her fırsatta yine çeşidi göz ardı ederek ceviz fidanı dağıtmaları, aynı şekilde son yıllarda büyük ilgi gören özel ağaçlandırma çalışmalarında çeşidi ve ekolojiyi etüt etmeden yapılan ağaçlandırma çalışmaları da durumu daha vahim bir hale getirmektedir. Yani asıl sorun çeşit değil, çeşidin doğru yere önerilmeyişi ve doğru yerde kullanılmayışıdır. Kıyı bölgelere iyi adapte olabilen ve orijini düşük rakımlı sahil yörelerinden olduğu bilinen çeşitler, kesinlikle yüksek rakımlı, karasal iklimin egemen olduğu iç bölgelere önerilmemelidir. Aynı şekilde yüksek rakımlı yerlere uyum sağlamış türlerde düşük rakımlı ve yetişme ortamı şartları uygun olmayan yerlere önerilmemelidir.
Ceviz ekolojik isteklerden yüksek düzeyde etkilenen bir ağaç türüdür. Bu nedenle bir bölgede ceviz yetiştiriciliğine karar verirken öncelikle o bölgede yapılmış adaptasyon çalışmalarına dikkat edilmelidir. Bu nedenle çeşit seçiminde dikkatli davranılması zorunludur. Çeşitlerin geç yapraklanma ve verimlilik özellikleri bilinmelidir. Karasal iklimin hakim olduğu sert kış şartlarının yoğun yaşandığı ekolojilerde geç çiçeklenen çeşitler tercih edilmelidir. Ceviz diğer meyve türleri gibi 3-4 yılda ekonomik anlamda verime yatan bir meyve türü değildir. Çeşit özelliğine, bakım ve ekolojik şartlara bağlı olmakla beraber 7-10. yılda ekonomik ürün (Ağaç başına en az 20 kg) eldesi için gereken süredir. Bu nedenle çeşit seçimi dikkat edilmesi gereken en önemli husustur. Yanlış çeşit seçimi beraberinde ekonomik yetiştiriciliği sağlayamadığı gibi çok büyük zaman kayıplarına da yol açmaktadır.
Çeşit belirlemede önemli konulardan birisi de cevizin çiçek yapısı ve buna bağlı olarak yeterli tozlanmayı sağlayacak özelliklerinin bilinmesinin gerekliliğidir. Cevizlerde erkek ve dişi çiçekler aynı dal üzerinde olup farklı yerlerde teşekkül eder. Cevizin erkek ve dişi çiçekleri farklı zamanlarda olgunlaşır ve dichogamy (çiçeklerin farklı zamanda olgunlaşması) eğiliminin yaygın olduğu görülür. Bu nedenle bahçe, karşılıklı olarak erkek ve dişi çiçekleri aynı zamanda olgunlaşan, en az iki çeşitle kurularak risk azaltılmalıdır. Seçilecek çeşidin soğuklama süresi bilinmeli ve dikilecek yerin soğuklama süresi ile uyumlu olmalıdır.
Ceviz bahçesi kurarken dikkat edilecek önemli hususlardan birisi de bahçe kurulacak yerin toprak özellikleridir. Bu nedenle önceliğimiz toprak analiz sonuçları doğrultusunda hareket etmek olacaktır. Bilindiği üzere ceviz toprak pH'sı yönünden diğer meyve türleri gibi seçicidir. Yine toprak bünyesi yetiştiricilik için önemli bir toprak özelliği olup ağır bünyeli topraklarda bahçe kurulmasından kaçınılmalıdır. 
Toprak özelliklerinin belirlenmesi, çeşit seçimi ve ticari ölçekteki bahçelerde ihata (Bahçe etrafının tel örgü ile çevrilmesi) yapılması, su kaynağının ve tesisin planlanması, rüzgar kıran bitkilerin dikimi, bahçe planının çıkarılması dikim öncesi yapılması gereken önemli teknik aşamalardır.
Ceviz ağacının uzun ömürlü olduğu düşünülerek, aşılı fidanlarla bahçe tesis edilecek ise; ağaçlar arasındaki mesafe arazinin yapısına ve çeşide bağlı olarak 8x8 m veya 7x7 m mesafelerde dikim yapılmalıdır. Düz taban arazilerde ve yerli çeşitlerle ceviz bahçesi tesis edilecek ise bu türün uzun ömrü dikkate alınarak 10 x 10 m veya 12 x 12 m aralık ve mesafelerle dikilmesi önerilmektedir.

0 yorum:

 

Çeviri

Toplam Sayfa Görüntüleme Sayısı